Oeganda deel 1

In deze blog wil ik jullie wat meer vertellen over Oeganda. Nou valt er ontzettend veel te vertellen. Over geologie, natuur en milieu, cultuur, historie, politiek, religie, emancipatie, gezondheidszorg, ontwikkelingshulp … noem maar op… Toch is alle algemene informatie nog te veel voor deze blog… zelfs als ik al een selectie houd, dus vandaar vandaag deel 1.
Als jullie specifieke vragen hebben over Oeganda, laat het dan weten…


Oeganda ligt in Oost-Afrika. Het is bijna 5x keer zo groot als Nederland en heeft bijna 26 miljoen inwoners.
De buurlanden zijn, met de klok mee, Soedan–Kenia–Tanzania–Rwanda–Democratische Republiek Kongo. De landsgrenzen zijn natuurlijk en niet door kolonisten met een liniaal getrokken. In het zuiden wordt de grens gevormd door het Victoriameer, in het oosten en westen door het vanuit het noorden komende “Africa’s Great Rift Valley”. Oeganda ligt op een plateau en is omgeven door oude vulkanen en gebergten. Hierdoor is Oeganda een ontzettend vruchtbaar en groen land. In tegenstelling tot bijvoorbeeld de buurlanden Soedan, Kenia en Tanzania.
Er stromen vanuit de hooggebergten veel bronnen richting de Nijl, de grootste rivier van Oeganda. Er zijn veel moerassen, meren en oerwouden en de schitterendste wildparken met allerlei bijzondere dieren. Van olifanten tot zeldzame vlinders. Deze prachtige natuur is ook de reden dat Oeganda de Parel van Afrika wordt genoemd.

De natuurlijke grenzen hebben er voor gezorgd dat de meeste stammen bij elkaar konden blijven. Er ligt geen grens dwars door hun grondgebied heen. Hierdoor kent Oeganda dit nauwelijks problemen mee.
Oeganda dankt zijn aan de Britse kolonisten, die dit land hebben vernoemd naar de grootste stam van het land, de Ganda. De mensen van deze stam noemen zichzelf Baganda, hun land Buganda, en ze spreken Luganda. Volgens mij is verdere uitleg niet nodig…

Overigens kent Oeganda heeft ongeveer 17 stammen die opgesplitst kunnen worden in twee grote groepen: de Bantoe-stammen (centraal en oost Oeganda) en de Nijl-stammen (west en noord Oeganda). Mijn schoonvader was een Baganda en mijn schoonmoeder is een Basoga. Beiden zijn Bantoe-stammen en een gemengd huwelijk is geen probleem. Als ik aan mijn vriend vraag waar hij dan toe behoord is het antwoord heel duidelijk: Oeganda, de stam is niet belangrijk.
(Overigens werkt hij wel voor de koning van het Soga-koninkrijk en identificeert hij zich daar het meest mee omdat hij daar is opgegroeid.)

Oeganda is in de westerse wereld vooral bekend uit de jaren ‘70 toen Generaal Idi Amin aan de macht was. Deze dictator heeft veel politieke tegenstanders, maar ook buitenlanders en mensen die hij niet mocht op gruwelijke wijze vermoord. De film ‘The last King of Scotland’ gaat over Idi Amin.
Sinds half jaren ’80 is de huidige president aan de macht, Yoweri Museveni. Deze socialistische president houdt elke 5 jaar vrije verkiezingen. Veel mensen stemmen, ondanks zijn lange periode als president, nog altijd op hem. Hij heeft stabiliteit, ontwikkeling en veiligheid gebracht voor het grootste deel van het land. Wel is er een steeds sterker wordende oppositie waarvan de grootste partij erg militaristische uitspraken doet. Januari 2011 zijn er weer verkiezingen. De vraag is of mensen in Oeganda stemmen op hun politieke voorkeur of toch voor veiligheid kiezen.

Zoals gezegd telt deze veiligheid voor het grootste deel van het land. In het Noorden van Oeganda is het alles behalve veilig. De Nederlandse regering geeft over dit gebied een negatief reisadvies en het is een van de weinige gebieden in Oeganda waar ik dus nog niet ben geweest.
Noord Oeganda wordt geteisterd door diverse oorlogen. Zoals in het gebied van de Karamoja (noord-oost), door grensconflicten met Congo (noord-west)en meest bekend door het ‘leger' van Joseph Kony. Joseph Kony is een rebellenleider die al sinds 20 jaar huishoudt in het noorden van Oeganda met zijn “LRA -Lord Resistance Army- (ofwel Bevrijdingsleger van de Heer). Kinderen worden gevangen genomen als kindsoldaat, de meiden worden vaak seksslavin van de generaals. De gevangen genomen kinderen moeten eerst hun familie vermoorden zodat ze ook niet meer thuis kunnen. Dorpen worden op een gruwelijke manier met de grond gelijk gemaakt. ‘s Nachts vluchten veel kinderen naar de grotere steden in het gebied, zoals Gulu. Ze slapen daar op straat omdat dit nog altijd veiliger is dan thuis te slapen.
Het doel van de LRA: Het creëren van een dictatoriale staat op basis van een zeer strikte en gewelddadige interpretatie van de bijbelse Tien Geboden.
De film ‘Wit Licht’ is gebaseerd op de kindsoldaten in Noord Oeganda.

Sinds een aantal jaar wordt Noord Oeganda iets minder onveilig. Er zijn allerlei afspraken gemaakt tussen de betrokken landen (De LRA trekt zich regelmatig terug in zuid Soedan en noord-oost Congo) en dit werpt zijn vruchten af. Overigens probeert de LRA momenteel op andere plekken in Oeganda aanhangers te winnen. Gelukkig nog zonder resultaat. Kony heeft de naam bezeten door de duivel te zijn en de duivel willen de Oegandezen niet in de buurt.

Tot zover deel 1

groeten Rinty